Beperking in horen én zien

Iemand met een beperking in horen en zien kan problemen ervaren op het gebied van communicatie, informatieverwerving en -verwerking, oriëntatie en mobiliteit, sociaal functioneren, de energiebalans. Het belemmert dagelijkse activiteiten en meedoen in de maatschappij. Specifieke zorg en ondersteuning is nodig. 

We onderscheiden de volgende subgroepen bij een beperking in horen en zien: 

• aangeboren 
• verworven 
• leeftijdsgerelateerde 
• met een verstandelijke beperking

Lees hier de Nederlandse functionele definitie van doofblindheid

DB-connect 

DB-connect is het landelijke informatiepunt voor alles wat te maken heeft met een beperking in horen én zien. Het is een samenwerking tussen Bartiméus, GGMD, Kalorama, Koninklijke Kentalis en Koninklijke Visio. Het informatiepunt is mogelijk gemaakt door Deelkracht en Kennis Over Zien, waar alle informatie over de visuele beperking samenkomt. Heb je vragen over een beperking in horen én zien? Dan kun je contact opnemen met DB-connect, 085 - 06 54 59 0 (elke werkdag tussen 10.00 en 12.00 uur), contact@dbconnect.info of kijk op DB-connect

Signaleringslijsten

Om te ontdekken of er sprake kan zijn van een beperking in horen én zien, heeft DB-connect drie signaleringslijsten gemaakt: een lijst voor kinderen en jongvolwassenen, een lijst voor kinderen en volwassenen met een verstandelijke beperking en een lijst voor 55-plussers.

Tipkaarten

Hoe communiceer je met iemand met een beperking in horen én zien? Ga naar de tipkaarten, ook over autonomie. 

Een goed gesprek

Hoe voer je een live, video- of telefoongesprek met iemand met een beperking in horen én zien? Lees het in de flyer Een goed gesprek van Kennis Over Zien en Deelkracht.

Sociale kaart

Informatie over behandeling, begeleiding, onderwijs of woonvormen voor mensen met een beperking in horen én zien vind je in de Sociale Kaart Doofblindheid, 
 

Hulpmiddelen

Hulpmiddelen voor mensen met een beperking in horen én zien vind je in de hulpmiddelenwijzer van Vilans.

E-learning

Wil je meer weten over (de impact van) een beperking in horen én zien? Bekijk dan de e-learning 'Beperking in horen én zien'

Activiteiten 

Welke activiteiten zijn geschikt voor iemand met een beperking in horen én zien? Om daarachter te komen, is het belangrijk in gesprek te gaan met diegene en/of diens naasten.

In de brochure ‘Activiteiten voor mensen met een beperking in horen én zien’ vind je vragen die je kunt stellen om een goed beeld te krijgen van iemands interesses, zintuigelijke voorkeuren en nodige aanpassingen. Om zo te ontdekken welke bezigheden of activiteiten passen.

Tips voor audiciens

Wanneer iemand die niet (goed) ziet bij de audicien komt, vraagt dit een iets andere aanpak dan bij iemand die goedziend is. Download hier Tips voor audiciens.

Aanvullende informatie geven

Met Social Haptic Communication (SHC) kun je - na toestemming van degene met een beperking in horen én zien - met behulp van aanraking op diens lichaam aanvullende informatie geven. Het is een redelijk eenvoudige manier om bijvoorbeeld meer te vertellen over een ruimte, emoties of te ondersteunen bij mobiliteit. Het is geen vervanging van gesproken woord of gebarentaal, maar een aanvulling hierop.

Bij een verworven beperking in horen én zien zijn de auditieve en/of visuele beperking ontstaan ná het aanleren van taal (taalverwerving). Bijvoorbeeld door het syndroom van Usher. Aandachtsgebieden voor de ondersteuning aan deze mensen zijn vooral de identiteitsontwikkeling, verliesverwerking, eigen regie en toekomstbeeld.

Bij een leeftijdsgerelateerde beperking in horen én zien zijn de auditieve en/of visuele beperking ontstaan door het ouder worden. Aandachtsgebieden zijn behoud van eigen regie, voorkomen van sociaal isolement, optimaliseren van restgehoor en restvisus en verliesverwerking. Deze groep telt naar schatting zo’n 80.000 mensen en zal door vergrijzing groter worden.

Een aangeboren beperking in horen én zien ontstaat vóór het aanleren van taal (taalverwerving). Meestal hebben deze mensen een verstandelijke beperking. Aandachtsgebieden zijn taal en communicatie, oriëntatie en mobiliteit, inzet van de (rest)zintuigen.

TAST

TAST is een programma voor de begeleiding van cliënten met een beperking in horen én zien en een verstandelijke beperking. Het programma leert begeleiders zich te verplaatsen in het leven van de cliënt en biedt handvatten voor passende ondersteuning in het dagelijks leven.

Brochure Hand onder hand

Deze brochure beschrijft de techniek ‘hand onder hand contact' bij mensen met een visuele en verstandelijke beperking of een beperking in horen én zien met een ontwikkelingsachterstand. Dit is een manier van communiceren waarbij de handen gebruikt worden. Voorzien van een gewenningsplan voor de cliënt. Ook training en ondersteuning is mogelijk. 
Brochure: Hand onder hand contact - Bartimeus

Kwaliteit in Communicatie (KIC)

De methode Kwaliteit in Communicatie (KiC) is bedoeld om de communicatie te verbeteren tussen mensen met zintuiglijke en verstandelijke beperkingen en hun communicatiepartners, zoals ouders, begeleiders of leerkrachten. Uit wetenschappelijk onderzoek is gebleken dat KiC effectief is. Er is een interventiebeschrijving beschikbaar: 
Kwaliteit in Communicatie (databankinterventies.nl)

Outdoor activiteiten 

Voor veel mensen met een aangeboren beperking in horen én zien, blijken outdoor activiteiten een positieve invloed op gezondheid en welzijn te hebben. Dat vraagt natuurlijk wel een goede voorbereiding. Meer hierover vind je in de brochure over outdoor activiteiten.

Hoorhulpmiddelen

Deze publicatie beschrijft het gebruik van hoorhulpmiddelen bij mensen met een beperking in horen én zien die in een organisatie wonen voor mensen met een verstandelijke beperking. In de publicatie wordt uitgelegd wat het belang is van hoorhulpmiddelen en welke mogelijkheden er zijn voor deze doelgroep.
Brochure: Hoorhulpmiddelen - Bartimeus

Wonen

Veel mensen met een beperking in horen én zien en een verstandelijke beperking hebben een specialistische ondersteuningsvraag op alle gebieden van het dagelijks leven. Bartiméus in Doorn en Visio in Vries hebben aangepaste woningen voor mensen met een beperking in horen én zien. De woningen zijn speciaal ingericht en de begeleidingsstijl is aangepast. Bekijk de film hieronder of ga naar de brochure.

Ik voel wat je bedoelt

Bekijk de film hieronder over communiceren met mensen met een aangeboren beperking in horen én zien.