Ondersteuningsbehoeften bij ouderen met een visuele beperking: profiel meneer Aerts
Dit artikel is één van de vijf profielen van ouderen met een visuele beperking die ondersteuning nodig hebben na cruciale momenten. Het artikel 'Ondersteuningsbehoeften bij ouderen met een visuele beperking' vormt hier de basis van. Benieuwd naar de andere profielen? Bekijk de andere profielen onderaan dit artikel.
Wie is meneer Aerts?
Meneer Aerts is 95 jaar oud en woont in een woonzorgcentrum dat speciaal gericht is op bewoners met een visuele beperking. Zijn kamer is eenvoudig, met enkele foto’s van zijn overleden vrouw en van zijn kinderen op het nachtkastje. Het verlies van zijn partner na een kort ziekbed heeft hem diep geraakt. Hoewel er af en toe contact is met zijn kinderen en kleinkinderen, voelt dat voor hem vaak als te weinig.
Hij heeft in de loop van de tijd verschillende gezondheidsproblemen gekregen. Na een hoornvliestransplantatie bleef zijn zicht ernstig beperkt. Daarnaast kampt hij met slechthorendheid, depressieve klachten en een laag leervermogen, waardoor het voor hem moeilijk is om nieuwe apparaten of routines eigen te maken. Door meerdere valincidenten is zijn bewegingsvrijheid kleiner geworden en is veiligheid in de woonruimte van groot belang. Toch waardeert meneer de kleine dingen: een vriendelijk gesprek, een luisterend oor of gewoon het gevoel dat hij veilig is en gezien wordt. Op dagen dat er persoonlijke aandacht is, voelt hij zich meer op zijn gemak en kan hij genieten van de mensen om zich heen.
Cruciaal moment
De laatste jaren hebben zich meerdere ingrijpende gebeurtenissen voorgedaan: het overlijden van zijn partner, een plotselinge verslechtering van zijn zicht en de verhuizing naar het verzorgingshuis. Deze opeenvolging van verliezen heeft hem kwetsbaar gemaakt en zijn vertrouwen in het leven aangetast. Hij ervaart vaker gevoelens van eenzaamheid en verdriet en heeft moeite om aansluiting te vinden.
Zorg en ondersteuning
Binnen het verzorgingshuis is de omgeving zo ingericht dat bewoners met slechtziendheid zich er beter zelfstandig kunnen bewegen. Ook voor meneer Aerts zijn duidelijke herkenningspunten aangebracht, is de verlichting aangepast en wordt gebruikgemaakt van contrasterende kleuren. Meneer krijgt training in oriëntatie en mobiliteit. Binnen zijn kamer gebruikt hij een steunstok, maar daarbuiten loopt hij stabieler met een rollator. Het personeel ondersteunt hem vooral door heldere aanwijzingen te geven en hem rustig mee te nemen in dagelijkse routines, zodat hij zich minder verdwaald voelt.
Nieuw personeel dat betrokken is bij meneer Aerts volgt de e-learning Beperking in horen én zien | Kennisoverzien en leest het artikel Valpreventie bij ouderen | Kennisoverzien.
Daarnaast is er aandacht voor zijn emotionele welzijn en verliesverwerking door de maatschappelijk werker en de psycholoog van het verzorgingshuis. Medewerkers nemen de tijd om in gesprek te gaan en stimuleren hem om kleine sociale contacten op te bouwen. Omdat nieuwe technologie en ingewikkelde hulpmiddelen voor dhr. Aerts niet haalbaar zijn, ligt de nadruk op praktische aanpassingen die aansluiten bij wat hij nog wél kan en wat hij vroeger leuk vond. Meneer neemt de laatste tijd deel aan de activiteit 'Houtbewerken en pitrieten’ en geniet hier zichtbaar van.
Huidige situatie
Door de verbeterde inrichting en verlichting voelt meneer zich zekerder in zijn kamer en op weg naar de gezamenlijke ruimtes. Met zijn rollator kan hij zich stabieler bewegen, waardoor hij minder afhankelijk is van begeleiding. Deze zelfstandigheid, hoe beperkt ook, geeft hem meer eigenwaarde. Een vast onderdeel van zijn dag is het koffiemoment in de gezamenlijke huiskamer. Voor dhr. Aerts is dit een fijn moment: hij loopt met zijn rollator naar de tafel waar hij bekende stemmen hoort en geniet van het gezelschap tijdens de koffie. Hoewel hij het verlies van zijn vrouw nog altijd zwaar voelt en zijn wereld kleiner is geworden, ervaart hij dat de zorgomgeving hem helpt om toch zijn regie te behouden.
“Als iemand even naast me gaat zitten en gewoon vraagt hoe het gaat, voel ik me weer mens”
Andere profielen
Benieuwd naar de andere profielen? Bekijk ze hieronder:
Mevrouw Yilmaz (78 jaar) zit in de derde levensfase en heeft glaucoom en COPD. Mevrouw woont zelfstandig en is plotseling blind geworden.
Jos de Vries (82 jaar) gaat van de derde naar de vierde levensfase. Hij heeft diabetische retinopathie en dementie. Jos woont zelfstandig, zijn partner verblijft in een revalidatiecentrum.
Lenie van der Aa (91 jaar) zit in de vierde levensfase en heeft maculadegeneratie, artrose, hartproblemen en is slechthorend. Lenie woont in een woonzorgcentrum en heeft plotselinge visusdaling.
Meneer Manusama (80 jaar) zit in de vierde levensfase en heeft hemianopsie/NAH. Hij woont in een verpleeghuis en heeft een beroerte (Cerebro Vasculair Accident, CVA) gehad.